Kastenstelsel

[Mahesh]

Het meest verkeerd geimplementeerde systeem binnen het hinduisme is waarschijnlijk wel het kastenstelsel. Dit heeft ervoor gezorgd dat er een kwalitatieve gelaagdheid in de gemeenschap gemaakt en in stand gehouden werd. Mensen waren ineens "hoog" of "laag"; dit nam zulke extreme vormen aan dat men zich ging wassen als men iemand had aangeraakt uit een "lage" kaste".

Een vreemd verschijnsel..... ik wilde hier eens dit onderwerp aansnijden en bespreken zodat de bestaande misverstanden uit de wereld geholpen kunnen worden.

Als eerst maar eens kijken wat dit kasten-systeem inhoudt:

Kastenstelsel; de correcte term (in het hindi/sanskrit) is: Varna-vyavasthaa.
Vyavasthaa betekent inrichting. Varna heeft de betekenis van kleur of letter.

Er zijn 4 varna's [of kasten]:
1. Shudra
2. Vaishya
3. Kshatriya
4. Braahmana

Als we de bovengenoemde betekenissen goed bekijken dat betekent varna-vyavasthaa dus:
1. Een inrichting op basis van kleur.
2. Een inrichting op basis van letter.

Met 'letter' zouden we dan aanduiden de mate van geletterdheid of verstandelijke ontwikkeling.

[Mahesh]

Als we naar de eerste kijken, "een inrichting op basis van kleur", dan praten we over de drie guna's van de natuur:
1. Sat > Wit
2. Raj > Rood
3. Tam > Zwart

Het lijkt mij niet dat we praten over de kleur van het lichaam namelijk, dat kunnen we al halen uit de praktijk.
Het gaat om de kleur van het innerlijk en die wordt gekleurd door bovenstaande geaardheden (guna's) van de natuur.

Die indeling is dan als volgt:
Zwart [tamoguna) geeft Shudra.
Zwart [tamoguna] en rood [rajoguna] gemengd, geeft Vaishya.
Rood [rajoguna] en wit [satoguna] gemengd, geeft Kshatriya.
Wit [satoguna] geeft Braahmana.

De guna's waar we hier over praten zijn de geaardheden (guna's) van de natuur (prakriti). Dit zijn de drie bouwsteenen van ons eigen 'natuur' of inborst. Het is dus de kleur van onz innerlijk, van ons geaardheid, van ons natuur.

[Mahesh]

Als we naar de tweede kijken "Een inrichting op basis van letter" dan komen we op de verstandelijke ontwikkeling van de mens uit.

Logischerwijs is het beginpunt natuurlijk geen ontwikkeling. Hier spreken we over mensen die arbeid leveren en verder niets. Let wel: deze fase betekent niet dat men analfabeet is, het betekent dat men niet verder kijkt dan zichzelf en het onderhoud van zichzelf en gezin. Arbeid wordt geleverd tegen een betaling en daarmee wordt in het levensonderhoud voorzien. De mens is nog niet verder aan het kijken dan zichzelf. In deze fase van ontwikkeling vinden we de shudra.

Een stap verder komen we de vaishya tegen; deze kijkt verder dan slechts arbeid. Een vaishya levert niet alleen arbeid maar zorgt ervoor dat anderen de mogelijkheid krijgen om arbeid te leveren. Hier kijkt de persoon verder dan zichzelf en zijn gezin; men heeft ook voor anderen. Natuurlijk is doel zoveel mogelijk winst maar voor deze winst wordt meer aangeboord dan arbeid. Een vaishya is bezig met de economische stromingen, die zich in een maatschappij bevinden en gebruikt deze stromen. Hij voorziet infrastructuren waarvan anderen weer gebruik kunnen maken. Hij ziet niet alleen zichzelf (en zijn gezin) maar heeft ook oog voor de omgeving waar hij deel van uitmaakt.

Als men zich verder ontwikkelt dan raakt men de plafond van de maatschappij; hier vinden we de bestuurders en beschermers van de maatschappij. De stromen binnen in de maatschappij kunnen alleen bloeien wanneer er gezorgd wordt voor een goed systeem waarmee de verschillende stromen tot interactie kunnen komen, samen kunnen werken. Ook bescherming van wat er is, is belangrijk. Er is dus bestuur nodig en bescherming en deze worden gegeven door de derde stap, de kshatriya's. Een kshatriya is of een bestuurder (koning) of een beschermer (krijger). Deze staan niet midden in de maatschappij maar helemaal aan het plafond ervan, zodat er overzicht op de gehele maatschappij verkregen kan worden.

Er is nog een stap mogelijk, namelijk het verlaten of bovenuit stijgen van de maatschappij; hier vinden we de braahmana's. Deze mensen hebben alle lagen van de maatschappij doorleefd en ervaren en hebben in de loop van de tijd veel kennis en wijsheid opgedaan. Zij richten zich op iets dat hoger ligt dan de maatschappij maar omdat ze de gehele maatschappij ontgroeid zijn, hebben ze wel een informerende functie. Deze functie is niet alleen richtinggevend voor de bestuurders maar ook richting gevend voor de ontwikkeling van de mensen, immers ooit moeten ze allemaal die maatschappij ontgroeien. Hier vinden we dus de leraren en kennisdragers; de braahamana.

We zien een ontwikkeling die door deze 4 kastes heenloopt, een rode draad, die begint aan de onderzijde van de maatschappij, de arbeiders (shudra) dan loopt naar de economische laag (vaishya) en van daar naar een bestuurslaag (kshtriya) en uiteindelijk een richtinggevende/informerende laag (braahmana).

[Lijn7]

Heer Mahesh,

Dank je wel voor de duidelijke uitleg.

[JJ777]